ADANA - ÖMER FANSA - Doğu Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsünce geliştirilen 9 pamuk, 3 buğday ve 1 arpa çeşidi çok sayıda ülkeye ihraç ediliyor.
Ülke ve bölge tarımının iyi noktalara gelebilmesi amacıyla faaliyet gösteren 102 yıllık enstitüde tohum geliştirme ve ıslah çalışmaları sürüyor.
Modern Bitki Islahı ve Generasyon Atlatma Merkezi'nin 2015'te kurulmasıyla AR-GE çalışmalarında yüzde 50-65 oranında zaman ve kaynak tasarrufu sağlanan enstitüde, içerisinde seraların da yer aldığı 5 bin 172 dönümlük tarım alanı bulunuyor.
Biyoteknoloji, kalite analiz ve embriyo transfer laboratuvarlarına da sahip enstitüde, tohum geliştirme çalışmaları aralıksız devam ediyor.
Enstitü bugüne kadar 22'si ekmeklik 30 buğday ile 45 pamuk, 6 arpa, 6 soya, 9 nohut, 4 bezelye, 2 mısır başta olmak üzere 116 bitki çeşidi geliştirilip Türk tarımının hizmetine sundu.
Geliştirilen 9 pamuk, 3 buğday ve 1 arpa çeşidi yurt içinde kullanılmasının yanı sıra özel sektör işbirliğiyle Yunanistan, Türkmenistan, Özbekistan, Tacikistan, Güney Afrika, Kazakistan, Azerbaycan, KKTC, İran, Irak, ABD, İspanya ve Suriye'ye de ihraç edildi.
Son 5 yılda 5 bin ton pamuk, 22 bin 923 ton buğday ve arpa tohumu ihraç edilerek ülke ekonomisine yaklaşık 1 milyar lira katkı sağlandı.
- "Yeni çeşitler geliştirdikçe tohum ihracatımız da artacaktır"
Enstitü Müdürü İbrahim Cerit, AA muhabirine, geliştirdikleri tohumların özel sektör aracılığıyla çiftçilere ulaştığını söyledi.
Tohum geliştirme çalışmalarını aralıksız sürdürdüklerini anlatan Cerit, "Enstitümüz her geçen yıl daha kaliteli, yüksek verimli, değişen iklim şartlarına dirençli yeni çeşitler geliştirmektedir. Yeni çeşitler geliştirdikçe tohum ihracatımız da artacaktır. Önümüzdeki yıllarda tohum ihracatımızın artarak devam etmesini bekliyoruz." diye konuştu.
- "Pamuk tohumu ihraç eden ülke konumuna gelmiş durumdayız"
Ziraat mühendisi Hacer Kaya Kocatürk de geliştirdikleri pamuk çeşitlerinden geçen yıl 4 bin 65 ton sertifikalı tohum üretimi yapıldığını, bunun ülke pamuk tohumluğunun yaklaşık yüzde 18-20'sine tekabül ettiğini belirtti.
Geliştirdikleri tohumlara yurt dışından da talep olduğunu vurgulayan Kocatürk, şöyle konuştu:
"Bundan 10 yıl önce pamuk tohumu ithalatında oldukça yüksek seviyede alıcı konumdayken biz artık yurt dışına pamuk tohumu ihraç eden bir ülke konumuna gelmiş durumdayız. Bu da ülkemiz ve kurumumuz adına oldukça gurur verici. Ülkemizde geliştirmiş olduğumuz bu yerli ve milli çeşitler artık sadece yerli üreticilerimiz için değil, çok farklı ülkelerde de pamuk üreticilerine, dünya tarlalarına kavuşmuş bulunmaktadır. Bu da ülkemiz adına oldukça gurur verici bir durumdur."
- Buğday tohumu geliştirme süresi 5-6 yıla indirildi
Ziraat mühendisi Ali Alpaslan Ezici, enstitü bünyesindeki Ar-Ge merkezi ve laboratuvarlar sayesinde buğday tohumu geliştirme süresini 10-15 yıldan 5-6 yıla indirdiklerini belirtti.
Türkiye'de geçen yıl 550 bin ton sertifikalı buğday tohumu üretildiğini, bunların içinde enstitüde geliştirilen çeşitlerin payının yüzde 11 olduğunu vurgulayan Ezici, firmaların geliştirilen tohumları çoğaltarak sertifikalı şekilde çiftçilere sattığını ifade etti.
Ezici, son yıllarda firmalar aracılığıyla farklı ülkelere de geliştirdikleri buğday çeşitlerinin ihraç edildiğini ve bu sayede ülke ekonomisine katkı sağlandığını kaydetti.
