ANTALYA (AA) - AYSE YILDIZ - Antalya'daki Termessos Antik Kenti'nde yetisen ve antik dönemde lahitlerin üzerine de islenen "Termessos çigdemi", bilim insanlarinin çalismalariyla korunacak.
Dösemealti ilçesi yakinlarinda yer alan ve güçlü savunmasiyla Büyük Iskender'in fethedemedigi sehir olarak tarihe adini yazdiran Termessos Antik Kenti, sonbaharda açan çigdemlerle bambaska bir görüntüye kavustu.
Turistlerin de ilgisini çeken ve "Termessos çigdemi" olarak bilinen "colchicum baytopiorum"un korunup gelecek nesillere aktarilmasi için Akdeniz Üniversitesi Egitim Fakültesi Ögretim Üyesi, Antalya Orkidelerini ve Biyolojik Çesitliligi Koruma Dernegi (ANTOK) Baskani Doç. Dr. Ismail Gökhan Deniz baskanligindaki 9 kisilik ekip çalisma gerçeklestiriyor.
AB'nin fonlariyla desteklenen ve Sivil Toplum Diyalogu kapsaminda yürütülen "Apollo'dan Athena'ya Antik Kentler, Endemik Çiçekler Projesi" kapsaminda çalismalari sürdüren ekip, dünyada sadece Türkiye'deki 5 antik kentinde yayilis gösteren lokal endemik bitki türlerini inceliyor.
Meneksemsi ve mavimsi renkleriyle sonbaharin süsü, Termessos Antik Kenti'nin simgesi olarak nitelendirilen "Termessos çigdemini" korumak için de hummali çalisma yapiliyor. Bitki türlerinin önemini anlatan tanitim videolari, 4 dilde brosür ve posterler hazirlandi, antik kentin girisine tabelalar yerlestirildi.
Bilim insanlari, antik bitkilerin korunmasi, sürdürülebilir ekonomiye kazandirilmasi ve gelecek nesillere aktarilmasi için bitkiler üzerine çalismalarini hassasiyetle yürütüyor, antik kentte yapilabilecek kazi veya düzenleme çalismalarinda zarar görmemesi için her bitkinin lokasyonunu GPS cihazlariyla belirliyor.
- Termessos çigdemi, lahitlerin üzerine de islenmis
Doç. Dr. Deniz, AA muhabirine yaptigi açiklamada, antik kentlerden Phaselis'in burçagi, Perge'nin hava civasi, Side'nin canavar otu, Aspendos'un orkidesi ve Termessos'un çigdeminin koruma altina alinacagini söyledi.
Bu bitki türlerinin yakin gelecekte tehdit altina girebilecegini aktaran Deniz, Termessos Milli Parki'nin bölge florasi ve endemik çesitliliginin çok fazla olduguna dikkati çekti.
"Termessos çigdemi"nin bilim dünyasina 1976'da tanitildigini hatirlatan Deniz, "Bitki türlerini korumak, gelecek nesillere aktarmak için vatandaslarimizin bilincini daha da yükseltmeyi amaçliyoruz. Antik kentlerimizde geçen mitolojik hikayeleri ve bitki türlerini konu alan sergi çalismamiz var. Antalya Müzesi'nde açtik, Atina'da da sergi açmayi planliyoruz." dedi.
Deniz, antik kentleri ziyaret edenlere bölgelerin arkeolojik degerlerini ve endemik çiçeklerini anlatan bilgi sunacaklarini, "Virtual Garden" isimli sanal bahçe uygulamasini da hayata geçireceklerini dile getirdi.
Antik dönemdeki insanlarin doga sevgisini kayalara, eserlere isledigine deginen Deniz, geçmisten günümüze motif edilen bitki türlerini, günümüz florasiyla örtüstürmek istediklerini ifade etti.
Termessos çigdeminin, çiçeklerinin sekli çiçeklenme dönemindeki yaprak karakteriyle yakin akrabalarindan ayrildigini belirten Deniz, sunlari kaydetti:
"Termessos Milli Parki'nda 700 bitki türü var. Bunlardan en önemlisi Termessos çigdemi. Bu çigdem, dünyada sadece Termessos Antik Kenti ve yakin çevresinde yayilis gösteriyor. Tehdit faktörleriyle ilgili detayli arastirmalar ivedilikle yapilip, ülkemizin gelecegine sunmak gerekiyor. Toplumun her kesimine görev düsüyor. Özellikle turistlerin çok dikkatini çekiyor. Termessos çigdemi çok özgün ve dünyada sadece burada var. Ziyaretçilerin bu çiçegi koparip, kulaklarinin üzerine taktigini görüyoruz, çok üzülüyoruz. Uyarilarda bulunuyoruz. Aslinda burasi antik kent korunumlu bir bölge, bitki toplamak, koparmak yasak. Tanimadan sevilmez, sevilmeden korunmaz. Daha iyi tanitarak koparilmasini önleyebiliriz."
